Kosten & regels: Leeuwarden
Wat een principeverzoek, omgevingsvergunning en BOPA kosten in de gemeente Leeuwarden, plus parkeernorm en beleidsklimaat — uitgezocht in de officiële legesverordening en beleidsstukken.
BAG-woonplaatsen: alde leie, baard, bears, britsum, eagum, easterlittens, feinsum, friens, goutum, grou, hempens, hijum e.a. (36 kernen).
Kosten en regels in de gemeente Leeuwarden
Wat kavelsplitsing kost en welke normen gelden, verschilt per gemeente. Wij zochten het uit in de legesverordening en het woonbeleid van Leeuwarden.
Geen beleid dat splitsing aanmoedigt, maar ook geen blokkade: het wordt per geval beoordeeld.
De omgevingsvisie kiest voor verdichten boven uitbreiden en de BOPA-leges zijn met 592,62 euro laag en het vooroverleg wordt volledig verrekend, maar het omgevingsplan kent geen binnenplanse route voor een extra woning na kavelsplitsing en de bouwleges bedragen samen 3,25% van de bouwkosten.
De tarieven
- Principeverzoek (leges): Omgevingsoverleg (vooroverleg): 467,28 euro per omgevingsoverleg (art. 5.4.1 tarieventabel). Bij een omgevingstafel worden de werkelijke kosten doorberekend (art. 5.4.2). Belangrijk: art. 5.52 geeft 100% vermindering van deze leges op de latere vergunningaanvraag, mits die binnen zes maanden wordt ingediend voor dezelfde activiteit en conform de uitkomst van het omgevingsoverleg. Een welstandsadvies over een vooroverlegplan komt er apart bij: 98,00 tot 206,00 euro afhankelijk van de behandeltijd bij Hûs en hiem (art. 5.50.3 t/m 5.50.5); dat deel wordt niet verrekend. (bron, 2026)
- Tariefmodel voorfase: staffel naar route of zwaarte — het tarief hangt af van de route: van een lichte intake tot een omgevingstafel of collegebesluit
- Omgevingsvergunning nieuwbouw woning (leges): Nieuwe woning = twee losse legesposten die worden opgeteld. Technisch deel (bouwactiviteit, art. 5.5.1.1): 0,65% van de bouwkosten bij bouwkosten onder 1.000.000 euro, minimum 20,00 euro. Ruimtelijk deel (omgevingsplanactiviteit bouwactiviteit, art. 5.6.1.1): 2,6% van de bouwkosten bij bouwkosten onder 1.000.000 euro, minimum 100,00 euro. Samen dus 3,25% van de bouwkosten. Daarbovenop komt het welstandsadvies van Hûs en hiem (art. 5.50.2), een staffel over de op 500 euro afgeronde bouwkosten, bijvoorbeeld 808,00 euro bij 250.000 euro bouwkosten, met een maximum van 3.230,00 euro. Rekenvoorbeeld bij 250.000 euro bouwkosten: 1.625 + 6.500 + 808 = circa 8.933 euro. Ambtelijke sneltoets aan de sneltoetscriteria kost in plaats daarvan 50,00 euro (art. 5.50.11). (bron, 2026)
- Afwijken van het omgevingsplan (leges): Buitenplanse omgevingsplanactiviteit (art. 5.6.3), bovenop de bouwleges van art. 5.5 en 5.6.1: reguliere procedure 592,62 euro, uitgebreide procedure 2.776,24 euro. Als afdeling 3.4 Awb van toepassing is komt daar de modaliteit uitgebreide voorbereidingsprocedure bij: 912,19 euro voor een BOPA (art. 5.48.2). Ter vergelijking: een binnenplanse afwijking kost 295,06 euro (art. 5.6.2), en een aanvraag tot wijziging van het omgevingsplan 3.789,69 euro bij bouwkosten onder 750.000 euro (art. 5.45.1). Advies van de gemeenteraad, indien nodig, kost 738,02 euro (art. 5.50.1). (bron, 2026)
- Parkeernorm vrijstaande woning: Leeuwarden hanteert geen woningtype-indeling (vrijstaand/twee-onder-een-kap) maar 'grondgebonden koop' naar bruto vloeroppervlak, met vier gebieden. Een vrijstaande koopwoning valt doorgaans in 125-150 m2 bvo of meer dan 150 m2 bvo. Bewonersdeel bij meer dan 150 m2 bvo: centrum Leeuwarden 1,4; schil centrum Leeuwarden en centrum Grou 1,5; rest bebouwde kom Leeuwarden 1,7; overige dorpskernen en buitengebied 1,9. Bij 125-150 m2 bvo respectievelijk 1,3 / 1,4 / 1,6 / 1,8. Daar komt het bezoekersdeel nog bij: 0,1 / 0,1 / 0,15 / 0,2. Totaal voor een vrijstaande koopwoning van meer dan 150 m2 bvo dus 1,5 (centrum) tot 2,1 (dorpen en buitengebied) parkeerplaats per woning. Tabel 3.1 van de Beleidsregel Parkeernormen Gemeente Leeuwarden 2025; normen voor wonen zijn gebaseerd op het feitelijke autobezit in Leeuwarden, niet op CROW. (bron, 2025)
- Minimale kavelmaat: Geen algemene minimale kavelmaat of minimale perceelsoppervlakte in het omgevingsplan van Leeuwarden. Wel harde ruimtelijke randvoorwaarden per plan: een hoofdgebouw mag uitsluitend binnen een bouwvlak worden gebouwd, en het aantal woningen bedraagt ten hoogste het bestaande aantal per bouwvlak (Wergea art. 18.2.1 sub a en d). In Bûtengebiet en doarpen (noordelijke dorpen bij Stiens) geldt: het aantal hoofdgebouwen zal per bestemmingsvlak ten hoogste een bedragen (art. 25.2.1 sub b). Maatvoering die de kavelbreedte feitelijk bepaalt: afstand van een vrijstaande woning tot de zijdelingse perceelsgrens minimaal 3 m (Grou art. 26.2.1 sub f; Stiens art. 19.2.1 sub d) en minimale breedte van een woonhuis 5 m (Stiens art. 19.2.1 sub c). Een nieuwe vrijstaande woning vraagt daarmee in Stiens/Grou minimaal circa 11 m kavelbreedte. Voor woningsplitsing binnen een bestaand gebouw geldt geen oppervlakte-eis maar een toets aan gemeentelijk woonbeleid en woon- en leefklimaat. (bron, 2019)
Peildatum juli 2026 — tarieven wijzigen jaarlijks; raadpleeg de bron voor de actuele stand. Wanneer u welk bedrag betaalt, staat in het processchema.
Legesverordening Leeuwarden 2026
De tarieven hierboven komen uit de officiële legesverordening van Leeuwarden voor 2026 (paragraaf voorfase en omgevingsvergunning). De volledige, geldende tekst leest u bij de officiële bekendmaking: legesverordening Leeuwarden 2026. Gemeenten stellen jaarlijks per 1 januari een nieuwe verordening vast; hierboven staat de samenvatting voor kavelsplitsers, met peildatum juli 2026.
Wat wil de gemeente?
De Omgevingsvisie Leeuwarden (vastgesteld 22 december 2021) kiest expliciet voor 'verdichten boven uitbreiden' en mikt op 10.000 extra woningen bovenop 10.000 woningen autonome groei, vooral binnenstedelijk en binnen bestaande uitbreidingsgebieden; bouwen buiten de dorpsgrens mag alleen voor eigen behoefte en als het bijdraagt aan leefbaarheid en draagvlak voor voorzieningen. De dorpen 'staan niet op slot', maar bij initiatieven van onderop is het aantonen van behoefte en draagvlak in het dorp een vereiste. Tegelijk is Leeuwarden restrictief op het opknippen van bestaande panden: het gemeentebrede facetbestemmingsplan 'Leeuwarden - Partiële herziening woningsplitsing en woonzorgfuncties' (NL.IMRO.0080.00008BP00-VG01, 2022) maximeert het aantal woningen binnen bestaande gebouwen op het huidige aantal en verbiedt bouwen en gebruik ten behoeve van woningsplitsing en woningomzetting, met een binnenplanse afwijkingsmogelijkheid als het past binnen gemeentelijk woonbeleid en regionale woningbouwafspraken. Cruciaal voor kavelsplitsing met nieuwbouw: in alle onderzochte kernplannen (Huizum/stad, Wergea, Grou, Stiens, Bûtengebiet en doarpen) mag een hoofdgebouw uitsluitend binnen een bouwvlak worden gebouwd en is het aantal woningen gemaximeerd op het bestaande aantal per bouwvlak of op een hoofdgebouw per bestemmingsvlak; de algemene afwijkings- en wijzigingsregels reiken niet verder dan 3 m overschrijding van bouwgrenzen respectievelijk 5 m verschuiving of 20% vergroting van een bouwvlak. Een extra woning op een afgesplitste kavel is daardoor vrijwel altijd een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA), nooit de goedkope binnenplanse route. (bron, 2021)
De gemeente adviseert vooroverleg: 'Wij raden aan om een vooroverleg in te dienen bij grote projecten of bij plannen die afwijken van het omgevingsplan.' Het basistarief is 467,28 euro en dat bedrag wordt volledig verrekend als binnen zes maanden een omgevingsvergunning wordt aangevraagd conform de uitkomst; eventuele welstandskosten worden niet terugbetaald. Reguliere procedure: maximaal 8 weken, eenmalig te verlengen met 6 weken. Uitgebreide procedure (onder meer bij een BOPA met afdeling 3.4 Awb): maximaal 6 maanden, eenmalig te verlengen met 6 weken. Aanvragen lopen via het landelijke Omgevingsloket; contact via vergunningen@leeuwarden.nl of 14 058. (bron)
Ook beschikbaar: perceelanalyse voor Alde Leie en andere kernen in deze gemeente.
Doe de SplitsCheck voor uw adres
Terug naar kosten & regels · Alle plaatsen · Leges principeverzoek uitgelegd
Kosten & regels (342 gemeenten) · Leges principeverzoek · Bouwkavel-waarde · Complete gids · Kavel splitsen per plaats · Kavel splitsen bij woonbestemming · Het proces · Kostenoverzicht · Principeverzoek · Kavelscout Pro · Voorwaarden · Privacy